Van Sociaal Psychiatrisch
Verpleegkundige naar hoofdcoach KNAU
Gerard Nijboer: "Balans
in Voorthuizen is goed"
Door Gerard van de Veen
Uffelte - Hij werkte voor een Riagg in Zwolle
als Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundige. Zijn taak was vooral gericht op het
begeleiden van mensen en hun familie met ouderdomsproblemen. Zeker 60% van de
aanmeldingen betrof mensen met de ziekte Alzheimer. In 1997 leverde hij deze
functie in om bij de Koninklijke Nederlandse Atletiek Unie in dienst te treden
als coördinator wegatletiek. Sinds 2001 is hij in de functie van hoofdcoach
verantwoordelijk voor de cross, het berglopen, ultralang en snelwandelen. Hij
is nog altijd de Nederlandse recordhouder op de marathon. In 1980 snelde hij in
Amsterdam naar een tijd van 2.09.01. Een gesprek met Gerard Nijboer, die
evenals voorgaande jaren op 24 juli a.s. in Voorthuizen van de partij zal zijn.
Wat
was de reden dat Gerard Nijboer, ooit 2e op de Olympische marathon
in Moskou en Europees marathonkampioen in Athene, in 1997 een functie bij de
KNAU aanvaardde, waar lag de uitdaging en met welke doelstelling ging hij aan
de slag? Nijboer vertelt: "Vóór 1997 was de wegatletiek onlosmakelijk
verstrengeld met de baanatletiek. Daardoor kon er moeilijk een wegspecifiek
beleid worden gevoerd. Door de bestuursbeslissing om baan en weg te ontkoppelen
is er een ruimte geschapen om de wegatteltiek met eigen beleid te voorzien.
Voor mij een teken dat de tijd rijp was om, na twee keer nee, nu eens de
uitdaging aan te gaan. De grootste uitdaging is een permanente doorstroming van
jonge talenten naar de top. Veel vertrouwen heb ik in de capaciteiten van
talentcoördinator Willem van de Worp. Hij heeft een ambitieus maar wel
realistisch beleidsplan op tafel gelegd. De talenten willen we over een langere
periode gaan volgen. Er zijn een aantal talentscouts geïnstalleerd. We hopen
met steun van NOC, VWS en sponsoren ook initiatieven tot talentcentra te
ondersteunen. Pilotproject in deze is het uit het Castricumse ontsproten Team
Distance Runners. Ongetwijfeld zullen enkele talenten uit Noord Holland ook in
Voorthuizen acte de presence geven".
Doelstellingen worden
bijgesteld
Sinds
zijn aanstellingen heeft Nijboer zijn doelstelling bijgesteld. "Tijden
veranderen, dus doelstellingen dienen altijd te worden bijgesteld", zegt
Gerard Nijboer. "Het trainingsregime van de middenafstand en lange
afstand, dus ook de wegatletiek, lijken veel op elkaar. Het is dus
onverantwoord om de hedendaagse dunbezette top op de weg alles alleen te laten
doen. De clustering tussen baan, weg en cross levert buiten prestatie ook
plezier op in het samen op weg zijn naar één doel: de Olympische Spelen in
Athene in 2004. Daarvoor heeft de KNAU geïnvesteerd in een huis op Papendal,
'Villa Milla" genaamd. Het levert veel voordelen op. Behalve werkruimte
voor KNAU begeleiders (coaches, sportarts, fysiotherapeut, sportmasseur,
inspanningsfysioloog) biedt het logeerruimte voor atleten. Misschien is het
meest inspirerende dat het huis vlakbij bos en baan is gesitueerd. Veel
bezoekers nemen hun hardloopspullen mee, iets wat bijvoorbeeld op het
bondsbureau in Ijsselstein zelden gebeurt".
Toekomst Nederlandse
atletiek
Wat
is het verwachtingspatroon van de Nederlandse atletiek? Gerard Nijboer
daarover: "De spoeling is dun en zal dun blijven, zeker op de weg. De KNAU
zal alle zeilen moeten bijzetten om aanstormend talent te behouden voor grootse
daden in de toekomst. De doorsnee lange afstandloper heeft veel geduld nodig om
uiteindelijk succesvol te kunnen zijn. We selecteren buiten talent dus ook op
noodzakelijke facetten als doorzettings- en relativeringsvermogen. Toch ben ik
van mening dat er altijd atleten zullen zijn die, wars van maatschappelijke
tendensen, het gruize-muis-niveau willen ontstijgen. De KNAU zal ze met open
armen verwelkomen en er alles aan doen wat in haar vermogen ligt om hun
atletiekcarrières succesvol te laten verlopen".
Talenten
Welke
talenten komen eraan. Gerard Nijboer stelt zich wat terughoudend op. "Het
is niet aan mij om uitlatingen te doen over talenten. De spotlights komen
vanzelf wel als er succes is. Het enige wat ik kan zeggen is dat ze er zijn,
opvallend genoeg ook bij de meisjes. Misschien voor de buitenwacht een beetje
vreemd, maar we vinden het eigenlijk niet zo belangrijk om op jonge leeftijd
topprestaties te zien. Gun ze de tijd om geleidelijk tot wasdom te komen en de
resultaten op lange termijn zullen beter zijn".
Marathonrecord
Het
Nederlands marathonrecord van Gerard Nijboer staat al vanaf 1980. Dat is al
lang, te lang eigenlijk. Gerard Nijboer daarover: "Eigenlijk zijn er geen
records in de wegatletiek; besttijden wel. Dat heeft te maken met het feit dat
parcoursen anders dan in de baanatletiek steeds variëren. Ik denk dat er in
Nederland lange afstandlopers te lang bij een specialisme blijven hangen. Anderszom
is het ook zo dat bijvoorbeeld mijn 10 km qua tijd niet tot de verbeelding
spreekt omdat de baan voor mij na 1980 een gesloten boek was. De beste
marathonlopers zijn complete lopers die dus een geweldig duurvermogen
ontwikkelen en daarnaast hun basissnelheid onderhouden dan wel verbeteren
gedurende hun gehele cariière. In dat licht bezien hebben we natuurlijk
fantastische lopers in Luc Krotwaar, Kamiel Maase en Greg van Hest".
Voorthuizen
Al
diverse malen bezocht Gerard Nijboer in zijn functie van hoofdcoach de 10 km
wedstrijd in Voorthuizen. Over de wedstrijd heeft Nijboer een duidelijk
standpunt: "Voorthuizen is een wedstrijd die probeert de balans tussen
nationale en internationale toppers in evenwicht te houden. Dat is de reden dat
bijna alle Nederlandse lopers graag naar Voorthuizen komen. Het is voor hen
motiverend om een kans te hebben op een goed resultaat. Juist in een periode
van weinig goed bezette wegwedstrijden is deze 10 km zeer welkom. En
natuurlijk, wanneer er zoveel nationale lopers aandoen, dan mag je daar als
KNAU vertegenwoordiger natuurlijk niet ontbreken".
Nederlands kampioenschap 10
km op de weg
Diverse
atleten stelde de organisatie in Voorthuizen in de afgelopen jaren de vraag:
waarom organiseren jullie geen Nederlands kampioenschap 10 km op de weg? Gerard
Nijboer's visie daarover is helder: "Er worden per jaar meer dan 3000
officiële wegwedstrijden georganiseerd. De schaarse top wordt momenteel
overladen door startverzoeken, die vaak dan ook nog komen als atleten niet in supervorm
zijn. De meeste wegatleten presteren optimaal aan het eind van het
crossseizoen, begin maart tot medio april, en in het najaar. De beslissing om
juist minder kampioenschappen te organiseren is daarmee een ontlasting van de
wedstrijddruk. Schrijnend voorbeeld van hoe het niet moet is de Nederlandse
vrouwenvertegenwoordiging tijdens het NK halve marathon in Utrecht in mei 2002.
Nederlands kampioene Nadja Wijenberg belt een week voor dit evenement haar 50+
collega Carla Beurskens om te melden dat een medaille ligt te wachten, ze hoeft
alleen maar te starten. Ondanks de moeite die de organisatie doet om atleten
aan te trekken is er nauwelijks interesse van Nederlandse zijde. De Parelloop
in Brunssum, begin april van ieder jaar, heeft zich overigens al uitgeroepen
tot het officieuze Nederlands kampioenschap 10 km".